Trong bối cảnh dân số già hoá, nhiều NLĐ cao tuổi vẫn muốn tiếp tục làm việc — đặc biệt là các chuyên gia có kinh nghiệm. BLLĐ 2019 cập nhật quy định để vừa bảo vệ quyền lợi NLĐ cao tuổi, vừa tạo điều kiện DN sử dụng họ hợp pháp.

1. Định nghĩa NLĐ cao tuổi

Theo Điều 148 BLLĐ 2019: NLĐ cao tuổi là người tiếp tục lao động sau độ tuổi nghỉ hưu được quy định tại Điều 169 — cụ thể (lộ trình áp dụng từ 2021-2035):

  • Nam: 60 tuổi 9 tháng (2026) → tăng dần đến 62 tuổi (2028).
  • Nữ: 56 tuổi (2026) → tăng dần đến 60 tuổi (2035).

2. Quyền tiếp tục làm việc sau tuổi nghỉ hưu

NLĐ cao tuổi có quyền:

  • Thoả thuận với NSDLĐ về việc kéo dài thời gian làm việc hoặc ký HĐLĐ mới.
  • Được giảm thời gian làm việc hằng ngày hoặc áp dụng chế độ làm việc bán thời gian.
  • Được trả lương tương xứng năng suất và chất lượng công việc.
  • Tham gia BHXH, BHYT, BHTN tự nguyện (vì đã hưởng lương hưu).

3. Hợp đồng lao động với NLĐ cao tuổi

Theo Điều 149 BLLĐ 2019:

  • Khi đến tuổi nghỉ hưu, HĐLĐ chấm dứt theo Điều 34. Nếu vẫn muốn làm việc — phải ký HĐLĐ mới.
  • HĐLĐ với NLĐ cao tuổi có thể ký nhiều lần HĐLĐ xác định thời hạn (không bị giới hạn 2 lần như NLĐ thông thường).
  • NSDLĐ không được sa thải hoặc đơn phương chấm dứt HĐLĐ đối với NLĐ cao tuổi chỉ vì lý do tuổi tác (trừ khi có lý do hợp pháp khác).

4. Quyền hưởng lương hưu khi vẫn làm việc

  • NLĐ cao tuổi đã hưởng lương hưu vẫn được trả lương đầy đủ theo HĐLĐ.
  • Lương hưu và lương HĐLĐ không bị khấu trừ lẫn nhau.
  • Tuy nhiên, NSDLĐ không bắt buộc đóng BHXH bắt buộc cho NLĐ đã hưởng lương hưu — thay vào đó tính khoản này vào lương.
  • NLĐ cao tuổi có thể tự nguyện đóng BHXH, BHYT để tăng quyền lợi.

5. Công việc phù hợp với NLĐ cao tuổi

  • Công việc không nặng nhọc, không độc hại, không nguy hiểm.
  • Công việc có tính chất tư vấn, chuyên gia, quản lý cấp cao.
  • Công việc cần kinh nghiệm: kiểm toán, kế toán trưởng, cố vấn pháp luật.
  • Giảng dạy, đào tạo nhân sự kế thừa.

Cấm sử dụng NLĐ cao tuổi:

  • Công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm theo Thông tư 11/2020/TT-BLĐTBXH.
  • Các nghề có ảnh hưởng xấu đến sức khoẻ NLĐ cao tuổi.

6. Thời giờ làm việc cho NLĐ cao tuổi

Theo Khoản 4 Điều 148 BLLĐ 2019:

  • NLĐ cao tuổi có quyền thoả thuận với NSDLĐ về việc rút ngắn thời giờ làm việc hằng ngày.
  • Áp dụng chế độ làm việc bán thời gian (part-time).
  • NSDLĐ phải xem xét, sắp xếp công việc phù hợp với điều kiện sức khoẻ.
  • Khuyến nghị: không quá 4-6 giờ/ngày để bảo vệ sức khoẻ.

7. Chế độ khám sức khoẻ định kỳ

  • NSDLĐ phải tổ chức khám sức khoẻ ít nhất 06 tháng/lần đối với NLĐ cao tuổi (gấp đôi so với NLĐ bình thường — 12 tháng/lần).
  • Chi phí khám do NSDLĐ chi trả.
  • Nếu NLĐ cao tuổi không đủ sức khoẻ — NSDLĐ phải chuyển sang công việc phù hợp hoặc thoả thuận chấm dứt HĐLĐ.

8. Bảo hiểm tai nạn lao động

Đối với NLĐ cao tuổi:

  • NSDLĐ vẫn phải đóng bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp (0,5% lương) nếu NLĐ chưa hưởng lương hưu hoàn toàn.
  • Trường hợp NLĐ cao tuổi đã hưởng lương hưu — NSDLĐ phải mua bảo hiểm sức khoẻ thương mại hoặc bảo hiểm tai nạn để bảo vệ NLĐ.
  • Khi xảy ra TNLĐ — quyền lợi NLĐ cao tuổi giống như NLĐ thông thường.

9. Lưu ý cho doanh nghiệp

  • Phải ký HĐLĐ mới với NLĐ cao tuổi — không tiếp tục HĐLĐ cũ.
  • Đánh giá kỹ sức khoẻ và năng lực — không phải mọi NLĐ cao tuổi đều phù hợp.
  • Có chính sách rõ ràng về thời gian, lương, phúc lợi cho nhóm NLĐ này.
  • Tôn trọng quyền nghỉ ngơi và sức khoẻ — không ép làm thêm giờ quá mức.
  • Đào tạo đội ngũ kế thừa — tận dụng NLĐ cao tuổi làm cố vấn, mentor.

Cần luật sư tư vấn pháp lý chuyên sâu?

Công ty Luật TNHH MULTILAW — đội ngũ luật sư uy tín, đồng hành cùng Quý khách giải quyết mọi vấn đề pháp lý phát sinh.

Hotline/Zalo: 0946.220.880  ·  Email: [email protected]  ·  Đăng ký tư vấn miễn phí →

Cần luật sư hỗ trợ vấn đề này?

Tham khảo dịch vụ Soạn thảo hợp đồng lao động của Công ty Luật TNHH MULTILAW — tư vấn miễn phí, minh bạch chi phí, đại diện trực tiếp tại Tòa án. Hotline: 0946 220 880.

Lưu ý: Nội dung bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, không thay thế cho ý kiến tư vấn pháp lý chính thức đối với từng trường hợp cụ thể. Quy định pháp luật có thể thay đổi theo thời điểm áp dụng. Để được tư vấn chính xác, vui lòng liên hệ Công ty Luật TNHH MULTILAW — Hotline 0946 220 880.